Aşağıköy Kilisesi bir dönem han olarak kullanılmıştır. Han sahibi Maçka’dan gelip İstavri’ye yerleşen Salih isimli bir Türkmüş. Han sahibinin 1750 yılında evlenme çağında üç oğlu vardır. Çocuklar Hristiyan bir ailenin üç kızı ile evlenmek ister ama kızların babası Müslüman olmaları sebebi ile vermek istemez. Bir kavga sırasında kızların babası ölür. Bu duruma üzülen Salih Efendi yetim kızları oğulları ile evlendirir ve işletmeyi devam ettirir.
Çevre köylerle kurulan ilişkiler çerçevesinde 1940’lı yılların sonu veya 1950’li yılların başında Nanak’a (Evliya) yapılan ziyaretten bahsetmek isterim. O yıl belki de otuzdan fazla kişi hep beraber köyden yürüyerek oraya gitmiş ve gelmiştir. O dönemde Nanak’ta bulunan bir kilisenin minberinde mi minberin altındaki toprağında mı bir keramet olduğuna inanılırdı. Bu gelenek Rumlardan beri var olan bir özelliktir. Her ne tür rahatsızlığınız olursa olsun minber bölgesinde bir süre yattığınız zaman şifa bulacağınıza inanılırdı. Ben şifa bulan bir isim duymasam da geçmişte yaşanan bu hikâyeyi yazmak istedim.
